5/28/2018
دوشنبه، ۰۷ خرداد ۱۳۹۷
جنگ سرمایه‌های اقتصادی کشور را از بین برد/ حرف‌های احمدی‌نژاد درباره عدالت اجتماعی، پوپولیستی بود/ شعار عدالت اجتماعی در دولت احمدی‌نژاد برای پوشاندن تخلفات بزرگ‌ بود
محمد مهاجری فعال سیاسی اصولگرا در گفت‌وگو با اعتمادآنلاین:

جنگ سرمایه‌های اقتصادی کشور را از بین برد/ حرف‌های احمدی‌نژاد درباره عدالت اجتماعی، پوپولیستی بود/ شعار عدالت اجتماعی در دولت احمدی‌نژاد برای پوشاندن تخلفات بزرگ‌ بود

مهاجری در توضیح دلیل عدم موفقیت نظام در ایجاد عدالت اجتماعی گفت: مدل‌های عدالت اجتماعی بدون اینکه پیوست‌های اقتصادی موجه داشته باشد موفق نمی‌شوند از این جهت اگر عدالت اجتماعی در جامعه ما محقق نشده بخشی از آن به خاطر نبودن امکانات اقتصادی بوده و دوم به دلیل مقاومت‌هایی است که در برابر روش‌های جاری توسعه کشور به وجود آمده است.
اعتمادآنلاین| محمد مهاجری، فعال سیاسی اصولگرا با بیان اینکه «عدالت اجتماعی از مفاهیم کاملاً آرمانی است» گفت: «مفاهیم آرمانی انتها ندارد و شما به هر مرحله‌ای برسید حتماً یک پله بالاتر برای آن وجود دارد. مسئله آزادی هم همین‌طور است. این‌ها مفاهیمی است که حد ندارد و هر چه جامعه جلوتر پیش رود این مفاهیم هم جلوتر می‌روند؛ بنابراین این سؤال که ما در طول انقلاب به عدالت اجتماعی رسیدیم یا نه شاید مشکل داشته باشد. چون عدالت اجتماعی انتها ندارد.»

او با اظهار اینکه «در همه انقلاب‌ها ابتدا شعارهایی مطرح می‌شود که معمولاً آرمان‌گرایانه است و ممکن است برخی از آنها محقق شود و برخی دیگر محقق نشود» تصریح کرد: «ابتدای انقلاب اسلامی ایران شعارهایی در حوزه عدالت اجتماعی که به فاصله طبقاتی برمی‌گشت، داده شد؛ به عبارت دیگر ما به دنبال این بودیم با عدالت اجتماعی فاصله طبقاتی را که در رژیم پهلوی به شدت آزاردهنده بود پر کنیم.»

مهاجری اضافه کرد: «برای جبران شکاف‌ها روش‌هایی بود که در دین وجود داشت. مثلاً برای مبارزه با فقر و فساد اقتصادی آموزه‌هایی در دین وجود داشت و می‌شد آنها را استخراج کرد و به سمت عدالت اجتماعی بیشتر پیش رفت. از ابتدای انقلاب تلاش‌های فراوانی برای عدالت اجتماعی صورت گرفت اما اتفاق‌هایی هم در جامعه افتاد که اجازه اجرای این عدالت‌ را نداد.»

این فعال سیاسی اصولگرا در تشریح اتفاق‌هایی که منجر به عدم تحقق عدالت اجتماعی شد، گفت: «یکی از این اتفاق‌ها مسئله جنگ بود. جنگ تا حدود زیادی سرمایه‌های مملکت را از بین می‌برد. فارغ از اینکه جنگ به لحاظ معنوی اتفاقات مثبتی به دنبال داشت اما به لحاظ مادی تا حد زیادی سرمایه‌های اقتصادی کشور را از بین برد؛ بنابراین به همان اندازه که سرمایه‌های ما تلف می‌شد و از بین می‌رفت خودبه‌خود ما از عدالت اقتصادی دور می‌شدیم. با این حال تلاش شد در دوران جنگ همان فقر به نحوی در جامعه توزیع شود. به عبارت دیگر هر آنچه که موجود بود همان را مصرف می‌کردند . در آن دوره مجبور شدیم برنج، صابون، گوشت، مرغ و ارزاق مردم را کوپنی کنیم.»

او تصریح کرد: «ممکن است امروز که به عقب نگاه می‌کنیم به آن روش زندگی انتقاد داشته باشیم اما در حقیقت آن اتفاق نمادی از عدالت اجتماعی بود و 95 درصد مردم از وضعیت یکسانی در استفاده از امکانات برخوردار بودند.»

مهاجری افزود: «اما بعد از جنگ وقتی سرمایه‌هایی که به سمت جنگ می‌رفت به جامعه سرازیر و در جاهای مختلف توزیع شد خودبه‌خود رانت به وجود آمد. در همان دوران کوپنی هم عده‌ای بودند که سعی می‌کردند با تقلب و زرنگی سهم بیشتری داشته باشند. این کارها عدالت اجتماعی را شکننده می‌کرد اما خیلی گسترده نبود. بعد از جنگ ، سهم‌خواهی و حق دیگران را خوردن به‌صورت وسیع‌تری به وجود آمد. از طرفی مدل‌های توسعه‌ای که برای آن روز کشور استفاده شد ایجاد شکاف اجتماعی کرد.»

او با بیان اینکه «مدل‌های توسعه اقتصادی که در دوران سازندگی مطرح بود تا حدی خودش فرآیند رسیدن به عدالت اجتماعی را مشکل می‌کرد» گفت: «اتفاق دیگری که قبل از دولت سازندگی وجود داشت و منتقدان بزرگی هم داشت این بود که می‌گفتند ما عدالت اجتماعی را از دیدگاه سوسیالیست‌ها نگاه می‌کنیم. سوسیالیسم و کمونیسم در آن سال‌ها و سال‌های قبل از انقلاب یک تفکر پرگستره در بین افراد چپ ایران بود و بسیاری فکر می‌کردند راه مبارزه همان مارکسیسم و کمونیسم است. در انقلاب اسلامی تفکراتی مثل مارکسیسم و کمونیسم و سوسیالیسم را نمی‌توانستیم بپذیریم ولی برخی می‌گفتند همین که ما نیازهای مردم را کوپنی می‌کنیم یعنی کوپونیزم و کوپونیزم هم معادل کمونیسم است!»
مهاجری اضافه کرد: «اتفاقاً در آن مقطع جناح راست آن زمان که امروز به آنها بخش سرمایه‌داری اصولگرا می‌گوییم به‌شدت با نظام عدالت اجتماعی که در قالب کوپن و توزیع یکسان ارزاق عمومی رایج بود مخالفت می‌کردند. وقتی دولت سازندگی روی کارآمد علی‌القاعده چپ‌های آن زمان باید به مخالفت خود ادامه می‌دادند اما یک چرخش پرسرعت صورت گرفت و افرادی که به لحاظ اقتصادی چپ بودند و گرایش‌های سوسیالیستی داشتند ناگهان طرفداران توسعه سرمایه‌داری شدند.»

او تصریح کرد: «مدل‌های اقتصادی که در آن مقطع پیاده می‌شد کمتر به سمت عدالت اجتماعی که قبل از آن در جامعه تصویر می‌شد پیش رفت و کم‌کم نظام سرمایه‌داری لیبرالیستی مسلط شد. در دولت آقای خاتمی هم همین مدل ادامه پیدا کرد و از مدل‌های توسعه‌ای استفاده می‌کردیم که گرایش‌های غربی داشت تا گرایش‌های بومی و منطقه‌ای.»

مهاجری با اظهار اینکه «وقتی آقای احمدی‌نژاد روی کار آمد به شعارهای خود رنگ و روغنی به نام عدالت اجتماعی زد تصریح کرد: «او مجدداً همان شعارهای نظام سوسیالیستی را مطرح می‌کرد و جامعه هم به او اعتماد کرد. او گفت هر آنچه تا امروز شما دیدید نظام سرمایه‌داری بوده و این‌ها می‌خواستند فقر را در جامعه مسلط و عده‌ای رانت‌خوار ایجاد کنند. البته حرف غلطی نبود اما از آن حرف‌های حقی بود که با به کار بردن آن دنبال باطل بود.»

او افزود: «آقای احمدی‌نژاد ‌گفت همه از روز اول انقلاب تا الان بد بودند. از نظام عدالت اجتماعی حرف می‌زد که رنگ و بوی پوپولیستی داشت. او از عدالت اجتماعی دم زد و به همین دلیل بخش بزرگی از جامعه با او همراه شدند اما مدلی که احمدی‌نژاد برای عدالت اجتماعی شعارش را می داد خیلی زود رنگ باخت. دولت احمدی‌نژاد خیلی پولدار بود و باید این پول توزیع می‌شد. او برداشتش این بود که برای تحقق عدالت اجتماعی باید هر چه پول است بین مردم توزیع کرد؛ بنابراین یارانه‌ها را به‌صورت یکنواخت بین مردم تقسیم کرد.»

مهاجری گفت: «تصور این بود که این پول‌ها بین مردم تقسیم می‌شود که اگر واقعاً اتفاق میفتاد دست‌کم شعار عدالت اجتماعی بر حسب ظاهر محقق می‌شد گرچه اقتصاد کشور زمین‌گیر می‌شد، اما این اتفاق نیفتاد و در همان مقطع رانت‌خواری به وجود آمد. اگر بابک زنجانی‌های متعددی به وجود آمد معنایش این است که عدالت اجتماعی فقط شعار بود؛ شعاری برای پوشاندن تخلفات بزرگ‌تری که در آن مقطع اتفاق افتاد.»

او یادآور شد: «در دولت آقای روحانی هم ما دوباره به دولت آقای هاشمی و روش توسعه‌ای آن زمان بازگشتیم با این تفاوت که دولت احمدی‌نژاد پولی در بساط باقی نگذاشته بود و درآمدهای نفتی هم به‌شدت کم شد.»

این فعال سیاسی اصولگرا با تاکید بر اینکه «هر دو روش مدل توسعه زمان هاشمی و احمدی‌نژاد هیچکدام جواب نداد» اظهار کرد: «در درون نظام و حاکمیت همواره در مقابل روش‌های توسعه‌ای مقاومت شده است. به عبارت دیگر وقتی شما از روش توسعه‌ای غربی استفاده می‌کنید سطح طبقاتی عده‌ای از افراد جامعه ترقی پیدا می‌کند و عده‌ای دیگر ممکن است پایین بروند یا در همان حد قبلی باقی بمانند، در نتیجه شکاف افزایش پیدا می‌کند.»

مهاجری در توضیح دلیل عدم موفقیت نظام در ایجاد عدالت اجتماعی گفت: «مدل‌های عدالت اجتماعی بدون اینکه پیوست‌های اقتصادی موجه داشته باشد موفق نمی‌شوند از این جهت اگر عدالت اجتماعی در جامعه ما محقق نشده بخشی از آن به خاطر نبودن امکانات اقتصادی بوده و دوم به دلیل مقاومت‌هایی است که در برابر روش‌های جاری توسعه کشور به وجود آمده است.»

او خاطرنشان کرد: «به دلیل اینکه ما اندیشه ثابت و فرمول مشخص و روشن در حوزه عدالت اجتماعی نداریم متأسفانه نه در زمینه عدالت اجتماعی به معنای اعم و نه در زمینه عدالت اقتصادی به معنای اخص آن به نتیجه نرسیده‌ایم.»

دیدگاه ها